Wiele z kobiet, które cierpią z powodu bolesnego współżycia, nie zdaje sobie sprawy z możliwości pomocy, które może przynieść między innymi fizjoterapia.  Sam temat współżycia jest tematem tabu, a temat bolesnego współżycia praktycznie nie istnieje w relacjach.

Tymczasem problem bolesnego współżycia odbija się na kobiecie, podważając jej poczucie własnej wartości i wpędzając nie rzadko w nerwicę i depresję. Z tego powodu cierpi także relacja, w której kobieta się znajduje, ponieważ często dolegliwości są bagatelizowane, a brak zrozumienia napędza błędne koło bólu.

Bolesne współżycie może występować zarówno wśród kobiet, które nigdy nie rodziły, jak i tych, które rodziły drogami natury lub przez cięcie cesarskie.

Rodzaje bolesnego współżycia

Wyróżniamy następujące rodzaje bolesnego współżycia:

1. Dyspareunia

Dotyczy bólu odczuwalnego u wejścia do pochwy i głębiej. Ból ten może trwać przez cały czas trwania zbliżenia lub jedynie podczas głębszej penetracji.

2. Westibulodynia

To ból rejonu przedsionka pochwy podczas ekspozycji na dotyk.

3. Wulwodynia

Stanowi zbiór objawów od uczucia pieczenia i szczypania, przez kłucie i ból, po nadwrażliwość dotykową, w obrębie całego krocza: warg sromowych, cewki moczowej, łechtaczki oraz odbytu. Symptomy te pojawiają się nie tylko podczas współżycia, ale występują także podczas badania ginekologicznego, noszenia obcisłych spodni, aplikacji tamponu, jazdy na rowerze.

4. Pochwica

To mimowolny, odruchowy, niekontrolowany skurcz mięśni, które zamykają wejście do pochwy. Skurcz ten uniemożliwia odbycie stosunku, a także aplikację środków higienicznych oraz badanie ginekologiczne. Pochwica może być pierwotna – gdy dysfunkcja występuje już od pierwszej próby współżycia lub wtórna – gdy problem pojawił się na przykład po traumatycznym doświadczeniu.

Warto podkreślić, iż dolegliwości w obrębie krocza dotyczą nie tylko samego współżycia, ale także badania lekarskiego, czy zabezpieczenia się w trakcie menstruacji. Tym samym komfort funkcjonowania pacjentek spada na wielu poziomach ich życia.

Nadreaktywne dno miednicy

Szacuje się, iż każda kobieta przynajmniej jeden raz w ciągu swojego życia doświadczyła aktu bolesnego współżycia. Jeśli dolegliwości te mają charakter incydentalny, najczęściej mówi się o nadreaktywnym dnie miednicy.

Bardzo często przyczyną jest stres, depresja, nerwica, ciężka aktywność fizyczna, uraz lub stany zapalne. Należy także wspomnieć, iż nadmierne napięcie dna miednicy prowadzi w konsekwencji do jego zaburzonej pracy, poprzez zaburzenie ukrwienia i odżywienia rejonu. Częstymi objawami towarzyszącymi są także zaparcia, pęcherz nadreaktywny, obniżone libido, bóle kręgosłupa oraz miednicy.

Przyczyny bolesnego współżycia

Wśród przyczyn bolesnego współżycia można wymienić:

• Nadmierne napięcie mięśni dna miednicy,
• Zrosty w bliźnie po cięciu cesarskim o ograniczonej mobilności,
• Zaburzenia ruchomości oraz czucia w obrębie blizny po epizjotomii,
• Stany zapalne dróg moczowych i rodnych,
• Mięśniaki macicy,
• Zespół jelita drażliwego,
• Trauma, nadużycia na tle seksualnym,
• Urazy krocza, uszkodzenia okołoporodowe,
• Uszkodzenia nerwów miednicy mniejszej.

Na podstawie wyżej wymienionych objawów można zauważyć, iż leczenie pacjentki z problemem bolesnego współżycia bardzo często nie będzie się opierać o jednego, lecz wielu specjalistów, w tym lekarza ginekologa, fizjoterapeutę, dietetyka, psychologa, seksuologa, urologa i gastrologa, w zależności od czynnika sprawczego.

Fizjoterapia uroginekologiczna w bolesnym współżyciu

Fizjoterapia powinna być ukierunkowana na przyczynę bolesnego współżycia. Terapia będzie ukierunkowana na:

• Rozluźnienie nadmiernie napiętego dna miednicy oraz okolicznych struktur takich, jak rejon kości krzyżowej i jej więzadeł,
• Poprawę odżywienia rejonu miednicy,
• Reedukację oddechową, wspomagającą prawidłowe natlenienie i odżywienie narządów,
• Poprawę ruchomości blizn oraz zrostów,
• Umożliwienie prawidłowej pracy narządów wewnętrznych jamy brzusznej oraz miednicy mniejszej, poprzez poprawę ich naturalnej ruchomości oraz odżywienia,
• Poprawę samoświadomości ciała,
• Naukę autorelaksacji napiętych struktur ciała,
• Omówienie profilaktyki.

Terapię rozpoczyna się od wywiadu, który pozwala określić dokładnie dolegliwości oraz czas ich występowania, a także stanowi podstawę do rozszerzenia zespołu leczącego o innych specjalistów, jeśli istnieją ku temu wskazania. Stosuje się przede wszystkim terapię manualną, ćwiczenia relaksacyjne, ćwiczenia rozciągające, ćwiczenia oddechowe oraz pozycje odciążające.

Warto także wspomnieć, iż nie zawsze w procesie leczenia bolesnego współżycia konieczna jest praca wewnętrzna. Czasem przyczyna problemu leży poza miednicą. Warto także popracować nad rozluźnieniem rejonu pośladków, ud oraz brzucha. Istotne jest także wyciszenie nadmiernej reakcji układu nerwowego, na przykład poprzez wspomaganie się terapią czaszkowo-krzyżową.

Z uwagi na fakt, iż współżycie stanowi istotną część naszego życia, przekładającą się na relacje partnerskie, warto o nie zadbać, pomimo iż terapia bywa długotrwała i trudna. Wszelaki ból w trakcie współżycia (prócz tego, który jest pożądany), stanowi dysfunkcję, z którą można i należy pracować. Fizjoterapia może skutecznie wspomóc leczenie i tym samym poprawić komfort życia.

Jeśli dotyczy Cię problem bolesnego współżycia, zapraszam do umówienia się na wizytę.